ریختن خورشت روی فرش، یکی از آن اتفاقهایی است که ممکن است برای هر خانهای پیش بیاید. شاید فقط یک لحظه حواستان پرت شود و ناگهان ببینید لکه خورشت روی فرش افتاده است. در این شرایط، خیلیها سریع دستپاچه میشوند و کارهایی انجام میدهند که لکه را بدتر میکند. اما اگر درست و بهموقع عمل کنید، میتوانید تا حد زیادی از ماندن لکه جلوگیری کنید.
در این مطلب از قالیشویی تاروپود، خیلی ساده و مرحلهبهمرحله توضیح میدهیم که اگر خورشت روی فرش ریخت، چه کارهایی انجام دهید، چه کارهایی انجام ندهید، و چه وقت بهتر است کار را به قالیشویی بسپارید.
چرا لکه خورشت اینقدر سخت پاک میشود؟
خورشتها معمولاً فقط یک ماده نیستند. داخلشان چیزهای مختلفی وجود دارد که هر کدام به نوعی به فرش آسیب میزنند. دو عامل اصلی در بیشتر خورشتها اینها هستند:
- چربی: چربی خیلی راحت وارد تار و پود فرش میشود. همین باعث میشود لکه فقط روی سطح نماند و به داخل الیاف برود. اگر چربی زود تمیز نشود، لکه تیرهتر میشود و پاک کردنش سختتر خواهد شد.
- رنگ مواد خورشت: بعضی مواد داخل خورشت مثل زردچوبه، رب گوجهفرنگی، پیاز داغ، ادویهها و حتی خود رنگ خورشت لکه را پررنگتر میکنند. این رنگها مخصوصاً روی فرشهای روشن خیلی سریع دیده میشوند و اگر دیر بجنبید، ممکن است روی فرش بمانند. پس مشکل فقط یک لکه ساده نیست. خورشت معمولاً هم چربی دارد، هم رنگ. برای همین باید سریع و درست برخورد کنید.
اولین کارها بعد از ریختن خورشت روی فرش
اگر خورشت روی فرش ریخت، اول از همه آرامش خودتان را حفظ کنید. شاید این جمله ساده به نظر برسد، اما خیلی مهم است. چون بیشتر خراب شدن لکهها بهخاطر کارهای عجولانه است.
قدم اول: مواد اضافه را بردارید
اگر هنوز تکههای خورشت روی فرش مانده، با قاشق یا یک وسیله لبهدار، خیلی آرام آنها را بردارید. نکته مهم این است که فشار ندهید. اگر فشار بدهید، خورشت بیشتر داخل فرش میرود.
قدم دوم: لکه را نمالید
این یکی از مهمترین نکتههاست. خیلیها فکر میکنند اگر لکه را محکم بمالند، زودتر پاک میشود. اما در مورد فرش، این کار دقیقاً برعکس عمل میکند. مالش دادن لکه باعث میشود لکه بیشتر پخش شود و به عمق فرش برود.
قدم سوم: با پارچه تمیز، لکه را جذب کنید
یک پارچه تمیز و خشک بردارید و آرام روی لکه بگذارید. بعد بردارید. این کار را چند بار انجام دهید تا مقدار زیادی از رطوبت لکه جذب شود.
بهتر است پارچه سفید باشد تا رنگ خودش را به فرش ندهد.
نکته: همه فرشها مثل هم نیستند. چیزی که برای یک فرش خوب جواب میدهد، ممکن است برای فرش دیگر خطرناک باشد. برای همین اول باید بدانید فرش شما از چه نوعی است.
فرش دستباف و ابریشمی
اگر فرش شما دستباف یا ابریشمی است، باید خیلی محتاط باشید. این فرشها ارزش بالایی دارند و الیاف آنها حساستر است.
در این حالت بهتر است فقط کارهای اولیه را انجام دهید:
- مواد جامد را با قاشق بردارید.
- رطوبت را با پارچه تمیز جذب کنید.
- از مالش دادن خودداری کنید.
چه کارهایی نکنید؟
- از سرکه استفاده نکنید.
- از شامپو فرش معمولی استفاده نکنید.
- از مایع ظرفشویی یا شویندههای خانگی بدون آگاهی استفاده نکنید.
- آب زیاد روی فرش نریزید.
چرا؟ چون این مواد ممکن است به رنگ یا بافت فرش آسیب بزنند. بعضی فرشهای دستباف با مواد اسیدی مثل سرکه واکنش بدی نشان میدهند. حتی ممکن است رنگ فرش تغییر کند یا بخشی از طرح آن خراب شود.
بهترین کار چیست؟
اگر فرش شما دستباف یا ابریشمی است، بهترین کار این است که خیلی زود با قالیشویی معتبری تماس بگیرید.ما در تاروپود با نوع الیاف فرش آشنا هستیم و میدانیم هر لکه را با چه روشی باید تمیز کرد.
فرش ماشینی
اگر فرش شما ماشینی است، کمی دستتان بازتر است؛ ولی باز هم باید با دقت عمل کنید. برای فرشهای ماشینی معمولاً میشود از یک محلول خیلی ملایم استفاده کرد.
یک روش ساده برای فرش ماشینی
- مقدار کمی شامپو فرش یا
- چند قطره مایع ظرفشویی ملایم را با آب ولرم مخلوط کنید.
نکته مهم آب داغ استفاده نکنید. آب داغ چربی را بیشتر داخل فرش میبرد و کار را سختتر میکند. ئ بهتر است این محلول را اول روی یک قسمت کوچک و دور از دید فرش امتحان کنید.
چرا؟ چون بعضی فرشهای ماشینی، مخصوصاً برخی مدلهای آکریلیک یا وینتیج، ممکن است به مواد اسیدی مثل سرکه یا حتی بعضی شویندهها حساس باشند.
روش استفاده
- یک پارچه تمیز را به محلول آغشته کنید.
- پارچه را خیلی آرام روی لکه بزنید.
- بعد با یک پارچه تمیز دیگر که فقط با آب مرطوب شده، محل را پاک کنید.
- در آخر با یک پارچه خشک، رطوبت را بگیرید.
باز هم تأکید میکنیم: نمالید، فقط ضربهای کار کنید.
کارهایی که نباید انجام بدهید
بعضی کارها ممکن است در ظاهر خوب به نظر برسند، اما در واقع به فرش آسیب میزنند. اینها را حتماً یادتان باشد:
1) آب داغ
آب داغ یکی از بدترین انتخابهاست. چربی را داخل الیاف میبرد و باعث میشود لکه بیشتر بچسبد.
2) وایتکس یا شویندههای قوی
این مواد شاید لکه را کمرنگ کنند، اما ممکن است رنگ فرش را هم از بین ببرند. اگر فرشتان برایتان مهم است، اصلاً سمت این مواد نروید.
3) برس زبر یا اسکاچ
ساییدن با برس زبر ممکن است پرزهای فرش را خراب کند. همچنین لکه را پخش میکند و ظاهر فرش را هم بدتر میکند.
4) ریختن زیاد آب
بعضیها فکر میکنند هرچه آب بیشتری بریزند، لکه بهتر پاک میشود. اما آب زیاد میتواند لکه را به عمق فرش ببرد و حتی زیر فرش هم مشکل ایجاد کند.
5) استفاده از سرکه یا آبلیمو بدون شناخت فرش
بعضیها برای لکهبری از سرکه یا آبلیمو استفاده میکنند.این روش برای بعضی سطوح شاید جواب بدهد، اما برای فرش همیشه مناسب نیست. مخصوصاً اگر فرش شما دستباف، آکریلیک یا حساس باشد.
پاک کردم لکه خورشت خشک شده از روی فرش
لکه تازه با لکه قدیمی فرق دارد. اگر خورشت روی فرش خشک شده باشد، کار سختتر میشود. چون لکه بیشتر در فرش جا افتاده است.
در این حالت:
- اول با قاشق، بخشهای خشک و اضافه را خیلی آرام بردارید
- بعد با پارچه کمی مرطوب، لکه را نرم کنید
- هیچوقت با فشار زیاد سعی نکنید لکه را جدا کنید
- اگر لکه قدیمی و سفت شده است، بهتر است سراغ روشهای خانگی سنگین نروید
لکههای قدیمی معمولاً نیاز به شستشوی تخصصی دارند. اگر خودتان چند بار روی آن کار کنید، ممکن است فقط لکه را پخشتر کنید.
چرا بعضی لکهها با روش خانگی پاک نمیشوند؟
چند دلیل دارد:
- لکه مدت زیادی روی فرش مانده هرچه زمان بگذرد، لکه بیشتر تثبیت میشود.
- فرش جنس حساسی دارد بعضی فرشها، بهخصوص دستباف و ابریشمی، با مواد خانگی خوب کنار نمیآیند.
- مواد خورشت رنگی بودهاند مثلاً زردچوبه یا رب گوجهفرنگی لکه را مقاومتر میکنند.
- قبلاً اشتباه تمیز شده اگر قبلاً آب داغ، وایتکس یا مالش شدید استفاده شده باشد، لکه ممکن است بیشتر در فرش مانده باشد.
چه وقت باید فرش را به قالیشویی بسپارید؟
بعضی وقتها بهترین کار این است که ادامه ندهید و فرش را به متخصص بدهید.
بهخصوص اگر یکی از این شرایط وجود دارد:
- لکه خیلی بزرگ است
- لکه قدیمی شده
- فرش شما دستباف یا ابریشمی است
- فرش رنگ پس میدهد
- نمیدانید از چه شویندهای استفاده کنید
- لکه بعد از تمیزکاری خانگی هنوز پیداست
در این شرایط، سپردن کار به قالیشویی تاروپود انتخاب مطمئنتری است.
چون تیم تخصصی میتواند نوع لکه و نوع فرش را بررسی کند و روش مناسب را بهکار ببرد.
چند نکته ساده برای جلوگیری از ماندن لکه در آینده
پیشگیری همیشه بهتر از درمان است. چند نکته ساده میتواند کمک کند:
- موقع غذا خوردن روی فرش، دقت بیشتری داشته باشید
- برای دورهمیها از زیرانداز استفاده کنید
- اگر بچه کوچک در خانه دارید، همیشه یک دستمال تمیز دم دست داشته باشید
- اگر چیزی روی فرش ریخت، همان اول رسیدگی کنید
- نگذارید لکه خشک شود
جمع بندی
لکه خورشت روی فرش چیز عجیبی نیست و برای خیلیها پیش میآید. مهم این است که در همان لحظه اول، کار درست را انجام بدهید.
اول مواد اضافه را با قاشق بردارید، بعد با پارچه تمیز رطوبت را جذب کنید و هیچوقت لکه را نمالید.
اگر فرش شما دستباف یا ابریشمی است، یا اگر لکه قدیمی شده، بهتر است سراغ روشهای خانگی نروید و کار را به متخصص بسپارید.
قالیشویی تاروپود آماده است تا در این شرایط به شما کمک کند و فرشتان را با دقت و روش مناسب تمیز کند.
آیا استفاده از سرکه یا آبلیمو برای پاک کردن لکه خورشت روی فرش دستباف مجاز است؟
خیر، به هیچ وجه. فرشهای دستباف و ابریشمی رنگهای حساسی دارند. مواد اسیدی مثل سرکه و آبلیمو میتوانند باعث تداخل رنگ (دویدن رنگ) یا آسیب جدی به بافت الیاف طبیعی این فرشها شوند. برای فرش دستباف فقط رطوبتگیری اولیه را انجام دهید و کار را به قالیشویی بسپارید.
اگر لکه خورشت روی فرش ماشینی کاملاً خشک شده باشد، چطور آن را پاک کنیم؟
ابتدا با لبه یک قاشق، تکههای خشکشده و سطحی خورشت را خیلی آرام بتراشید و با جاروبرقی جمع کنید. سپس یک پارچه سفید و تمیز را با آب ولرم (نه داغ) کمی مرطوب کنید و روی لکه بگذارید تا چربی و رنگ کمی نرم شوند. در نهایت با ترکیب آب ولرم و چند قطره مایع ظرفشویی ملایم، به صورت ضربهای لکه را پاک کنید.
چرا نباید از آب داغ برای تمیز کردن لکه خورشت استفاده کرد؟
ب داغ درست مثل یک تثبیتکننده عمل میکند! حرارت باعث میشود چربی خورشت ذوب شده و به عمق الیاف فرش نفوذ کند و رنگ ادویههایی مثل زردچوبه یا رب گوجهفرنگی روی تار و پود فرش ثابت شود. همیشه از آب ولرم یا خنک استفاده کنید.
لکه زردچوبه و رب خورشت بعد از شستشو همچنان باقی مانده؛ چهکار باید کرد؟
رنگ زردچوبه و رب جزو سختترین لکهها هستند. اگر با روشهای خانگی ملایم این لکه پاک نشد، دیگر به آن فشار نیاورید و از شویندههای قوی مثل وایتکس استفاده نکنید؛ زیرا رنگ اصلی فرش را از بین میبرید. در این مرحله فرش نیاز به لکهبرهای تخصصی و شستشوی حرفهای در قالیشویی دارد.
